Share It
Da liễu/

Bệnh mày đay mạn tính tự phát

Mày đay tự phát hay mày đay vô căn mạn tính (CSU) được xác định bởi sự xuất hiện của thương tổn mày đay vào hầu hết các ngày trong tuần trong thời gian 6 tuần hoặc lâu hơn. Hãy cùng DeepClinics tìm hiểu qua bài viết dưới đây.

1. ĐẠI CƯƠNG VỀMÀY ĐAY MẠN TÍNH TỰ PHÁT

Mày đay mạn tính tự phát (chronic spontaneous urticaria) thuộc nhóm mày đay mạn tính không do tác nhân dị ứng từ bên ngoài hay các bệnh lý cụ thể gây ra, do vậy còn có tên gọi là mày đay mạn tính vô căn. Mày đay mạn tính tự phát chiếm đến 80% mày đay mạn tính.

Tổn thương da trên lâm sàng đặc trưng bởi các sẩn phù có quầng đỏ bao quanh, tổn thương có nhiều kích cỡ khác nhau, thường trở thành các dát đỏ đơn thuần sau khi dùng kháng histamin. Mày đay mạn tính tự phát có thể có hoặc không kèm theo phù mạch.

Đại cương mày đay mạn tính tự phát

Đại cương mày đay mạn tính tự phát

2. LÂM SÀNG

  • Tổn thương da: sẩn phù nhạt màu hoặc đỏ, có quầng đỏ xung quanh giống với mày đay điển hình. Tổn thương da xuất hiện và mất đi trong 24 giờ, kéo dài hầu như liên tục >= 6 tuần. Phù mạch có thể xuất hiện ở da, niêm mạc: môi, mắt, má, bàn tay, bàn chân.
  • Triệu chứng cơ năng: ngứa luôn luôn đi kèm tổn thương da và phù mạch.
  • Khác với mày đay mạn tính cảm ứng (tổn thương da xuất hiện khi có các kích thích vật lý hoặc không vật lý), mày đay mạn tính tự phát xuất hiện không báo trước, hầu như liên tục, không xác định được yêu tố gây kích thích và khởi phát.

Lâm sàng bệnh mày đay mạn tính tự phát

Lâm sàng bệnh mày đay mạn tính tự phát

3. CÁC YẾU TỐ LIÊN QUAN 

Mặc dù hơn 50% mày đay mạn tính tự phát không tìm được nguyên nhân, một số yếu tố liên quan được tìm thấy, đặc biệt là các yếu tố miễn dịch – các từ kháng thể lưu hành trong máu được tìm thấy và nghiên cứu trong nhiều năm gần đây. Người ta xếp mày đay mạn tính tự phát có mang các yếu tố miễn dịch này thành một dưới nhóm, gọi là mày đay mạn tính tự miễn.

– Mày đay mạn tính tự miễn: chiếm 25 – 55% mày đay mạn tính tự phát. Cơ chế liên quan giữa mày đay và các tự kháng thể lưu hành hiện còn chưa rõ ràng. Các bệnh lý tự miễn được cho là có liên quan đến mày đay mạn tính tự miễn bao gồm: lupus ban đỏ hệ thống, bệnh lý tuyến giáp tự miễn (bệnh Hashimoto), cryoglobulin niệu, hội chứng Schnitzler, bệnh của tế bào mast, phát ban sẩn ngứa ở phụ nữ có thai… 5 – 34% bệnh nhân có kháng thể kháng giáp trạng (anti-thyroid) dương tính và 5 – 10% mắc bệnh lý tuyến giáp biểu hiện trên lâm sàng và xét nghiệm.

Các yếu tố liên quan đến bệnh mày đay mạn tính

Các yếu tố liên quan đến bệnh mày đay mạn tính

– Các yếu tố khác:

+ Nhiễm ký sinh trùng đường ruột: giun lươn, Toxocaracanis, Blastocytis hominis, Giardialambia, Entamoeba coli, Entamoeba histolytica. Trong đó, tỉ lệ bệnh nhân mày đay mạn

tính tự phát có xét nghiệm huyết thanh dương tính với giun lươn chiếm tỉ lệ cao nhất.

+ Thuốc: aspirin và các thuốc khác thuộc nhóm NSAIDs được báo cáo trong một số case lâm sàng liên quan đến mày đay mạn tính tự phát. Các thuốc điều trị huyết áp như ức chế men chuyển cũng có thể gây ra phù mạch và mày đay.

+ Thức ăn: ở một số bệnh nhân, thức ăn có thể gây ra mày đay mạn tính tự phát không qua cơ chế dị ứng.

4. ĐIỀU TRỊ MÀY ĐAY MẠN TÍNH TỰ PHÁT

– Đây là bệnh tự phát có thể được kiểm soát theo phác đồ như đối với mày đay mạn tính.

– Kháng histamin H1 vẫn là lựa chọn hàng đầu, tăng liều hoặc kết hợp các thuốc khác: cyclosporin, dapson… nếu không kiểm soát được triệu chứng.

– Omalizumab là lựa chọn tốt cho loại bệnh này, đặc biệt là mày đay mạn tính tự phát ít và không đáp ứng với kháng histamin. Liều dùng trong các nghiên cứu từ 150 – 450mg, trong đó liều 300mg được cho rằng có hiệu quả nhất.

Điều trị bệnh mày đay mạn tính

Điều trị bệnh mày đay mạn tính

– Điều trị bệnh lý có liên quan:

+ Các bệnh nhân có kháng thể tự miễn lưu hành, hoặc có biểu hiện lâm sàng, cận lâm sàng của bệnh lý kèm theo cần được theo dõi và điều trị.

+ Điều trị giun lươn, các kí sinh trùng đường ruột khác cũng được báo cáo đem lại hiệu quả điều trị mày đay mạn tính tự phát có xét nghiệm huyết thanh dương tính.

~ Đây là bệnh lý tự giới hạn, bệnh có thể khỏi sau vài tháng đến vài năm (thường dưới 5 năm) tùy thuộc vào người bệnh. Việc điều trị bằng kháng histamin H1, omalizumab hay các thuốc khác đóng vai trò quan trọng cải thiện triệu chứng, nâng cao chất lượng cuộc sống.

Hy vọng bài viết đã cung cấp cho bạn những thông tin hữu ích trong việc điều trị bệnh mày đay mạn tính tự phát.

Tin liên quan

Da Liễu /

Các triệu chứng của một số bệnh da liễu 

Bệnh da liễu đã và đang trở thành nỗi lo ngại khi mà chúng ngày càng trở nên phổ biến và gây khó chịu cho nhiều người. Bên cạnh đó, căn bệnh này còn rất khó điều trị dứt điểm ...
Xem thêm
Da Liễu /

Chăm sóc trẻ tại nhà sau thủ thuật sinh thiết da

Sinh thiết da là thủ thuật nhằm lấy một mảnh da kích thước từ 2 đến 5mm để phục vụ cho xét nghiệm mô bệnh học giúp chẩn đoán xác định các bệnh da. Sau khi thực hiện thủ thuật ...
Xem thêm
Da Liễu /

Xét nghiệm chẩn đoán ung thư da

Ung thư da là sự phát triển không kiểm soát được của các tế bào bất thường trên da. Ung thư da được chia làm 3 loại chính: Ung thư biểu mô tế bào đáy, ung thư biểu mô tế ...
Xem thêm